kliknij i przeciąg zamknij
Polityka jakości
Wyszukiwarka

Kościół św. Stanisława Biskupa w Brzeźnicy

Jesteś tutaj:Strona Główna » Atrakcje turystyczne » Kościół św. Stanisława Biskupa w Brzeźnicy

Wieś Brzeźnica sąsiaduje z Bochnią od wschodu, a leży przy dawnym trakcie prowadzącym z Krakowa na Ruś Czerwoną. Niektórzy historycy są zdania, że jako wieś parafialna, należąca do rycerskiego rodu Gryfitów istniała już w XI wieku. Pewne jest natomiast, że przed rokiem 1238 była własnością wojewody krakowskiego Marka Gryfity i jego syna Andrzeja Grifiusa, zwanego Krakowczykiem, biskupa płockiego, który uposażył nią założony przez wojewodę Piotra Gryfitę w 1228 roku klasztor benedyktynek w Staniątkach. A była już wtedy wsią na prawie średzkim z kościołem parafialnym św. Piotra, z wolnym targiem i karczmą. Potwierdzenie tych faktów zawierają dokumenty księcia Konrada Mazowieckiego z 1242 roku, Bolesława Wstydliwego z roku 1254 oraz trzydzieści dwa lata późniejszy akt Leszka Czarnego. W 1327 roku brzeźnicka parafia oceniona została na 9 grzywien. Była zatem dość duża, jako że oprócz samej Brzeźnicy należały do niej trzy inne wsie: Nowa Brzeźnica, Gorzków i Łazy. Dodać jeszcze wypada, że już wówczas miała za sobą krótki okres posiadania statusu miasta (od czwartej ćwierci XIII do początków XIV wieku) i że do benedyktynek staniąteckich należała jeszcze w pierwszej połowie wieku XIX.

O najstarszych kolejnych kościołach parafii brzeźnickiej nic zgoła nie wiemy. Obecny, pod wezwaniem św. Stanisława Biskupa zbudowany został w 1632 roku, a więc po likwidacji parafii brzeźnickiej przez biskupa Piotra Gamrata (1539) i przyłączeniu jej jako wikarii wieczystej do prepozytury w Wiśniczu Starym, którą była aż do roku 1783. Jest to obiekt drewniany, utrzymany w tradycji późnogotyckiego drewnianego budownictwa sakralnego Małopolski. Ma zrębową konstrukcję oszalowanych ścian i dachy siodłowe o stromych, pobitych blachą połaciach z neogotycką wieżyczką na sygnaturkę. A składa się z jednoprzestrzennego korpusu o dwóch niewielkich przedsionkach i węższego odeń, zamkniętego trójbocznie prezbiterium z zakrystią.

Nakryte stropami jego wnętrza zdobi polichromia figuralna i ornamentalna autorstwa Aleksandra Miklasińskiego z 1899 roku. Na ich wyposażenie składają się: późnobarokowy ołtarz główny, wykonany przez Piotra Korneckiego z Bochni z 1776 roku, w którym znajduje się obraz św. Stanisława namalowany przez Marię Artwińską w roku 1915, trzy młodsze o dziesięć lat ołtarze boczne i ambona oraz siedemnastowieczne organy. Najstarszymi zabytkami dawnej sztuki są w nim kamienna późnogotycka chrzcielnica z początków XVI wieku oraz pełen ekspresji krucyfiks z tego samego czasu.

Kościołowi towarzyszy wolnostojąca dzwonnica z końca XVIII wieku o słupowej konstrukcji pochyłych ścian, zwieńczona otwartą na wszystkie strony pseudoizbicą nakrytą łamanym daszkiem.

Od 2008 roku kościół w Brzeźnicy jest na Szlaku Architektury Drewnianej Województwa Małopolskiego.